पाच वर्षांत करदात्यांच्या संख्येत मोठी भर

पणजी : गोव्याच्या आर्थिक सुबत्तेत मोठी वाढ होत असल्याचे चित्र समोर आले आहे. मागील पाच आर्थिक वर्षांत राज्यातून भरल्या जाणाऱ्या आयकराच्या (Income Tax) रकमेत तब्बल १८६० कोटी रुपयांची भर पडली आहे. आर्थिक वर्ष २०२४-२५ मध्ये गोव्यातून ४५१५ कोटी रुपये आयकर जमा झाला असून, हा गेल्या दहा वर्षांतील सर्वोच्च आकडा आहे. केंद्रीय अर्थ खाते आणि आयकर विभागाने जारी केलेल्या ताज्या अहवालातून ही माहिती उघड झाली आहे.
आकडेवारीनुसार, २०२०-२१ मध्ये राज्याचे आयकर संकलन २६५५ कोटी रुपये होते, जे दरवर्षी वाढत जाऊन आता ४५१५ कोटींवर पोहोचले आहे. केवळ कराची रक्कमच नव्हे, तर करदात्यांच्या संख्येतही लक्षणीय वाढ झाली आहे. पाच वर्षांपूर्वी राज्यात २.२० लाख करदाते होते, ही संख्या आता २.६५ लाखांवर गेली आहे. गोवा हे भौगोलिकदृष्ट्या लहान राज्य असले, तरी लोकसंख्येच्या प्रमाणात प्रतिव्यक्ती आयकर भरण्यात गोमंतकीय देशात आघाडीवर आहेत.
| आर्थिक वर्ष | जमा आयकर (कोटी रु.) | करदात्यांची संख्या |
|---|---|---|
| २०२०-२१ | २६५५ | २.२० लाख |
| २०२१-२२ | २८७९ | - |
| २०२२-२३ | ३३७९ | - |
| २०२३-२४ | ३८६७ | - |
| २०२४-२५ | ४५१५ | २.६५ लाख |
राष्ट्रीय स्तरावर महाराष्ट्राने ३२ लाख कोटी रुपयांसह सर्वाधिक आयकर भरून पहिले स्थान पटकावले आहे, तर मिझोराम आणि मणिपूरमध्ये हे प्रमाण सर्वात कमी राहिले आहे. गोव्यातील विशेष बाब म्हणजे, 'शून्य आयकर' (Zero Tax) भरणाऱ्या नागरिकांची संख्याही वाढली आहे. २०२४-२५ मध्ये १.६१ लाख लोकांनी आयकर परतावा (ITR) भरला असला तरी नियमानुसार त्यांना कोणताही प्रत्यक्ष कर भरावा लागला नाही.
वाढते औद्योगिकीकरण आणि पारदर्शक कर प्रणालीमुळे राज्यातील महसूल संकलनात ही मोठी झेप पाहायला मिळत आहे. प्रतिव्यक्ती कर भरण्याचे १७.७२ टक्के हे प्रमाण गोव्याच्या प्रगत आर्थिक स्थितीचे निदर्शक मानले जात आहे.