एका टुमदार घराच्या बाल्कनीत टिल्लू आपली छोटीशी गाडी घेऊन खेळत होता. टिल्लू तसा लुटुपुटीचा, बोलका आणि घरातल्यांचा लाडका. त्याचा मोठा भाऊ, अर्णव दादा, आता सातवीत गेला होता. दादा शाळेतून आला की टिल्लूच्या आनंदाला पारावार नसायचा. दोघे तासनतास गप्पा मारायचे, कधी दादा त्याला विज्ञानातल्या गमती सांगायचा, तर कधी टिल्लू आपल्या बोबड्या बोलात बालवाडीतल्या गोष्टी रंगवून सांगायचा. पण त्या दिवशी दुपारी घराच्या शांत वातावरणात एक विसंवाद घडला.
सकाळी शाळेची बस सुटायच्या घाईत दादा हॉलमधून धावत जात होता. त्याचा पाय सतरंजीला अडकला आणि कोपऱ्यातल्या स्टूलवर ठेवलेली काचेची सुंदर बरणी 'कडकड' असा आवाज करत जमिनीवर विखुरली. दादाचा चेहरा भीतीने पांढरा पडला, पण बाहेर बसचा हॉर्न वाजत होता. आई स्वयंपाकघरात कामात गुंतलेली होती, त्यामुळे दादाने विचार केला की संध्याकाळी सांगू आणि तो तसाच पळून गेला. दुपारी जेव्हा आई हॉलमध्ये आली, तेव्हा तिला काचेचे तुकडे दिसले. जवळच टिल्लू आपली खेळणी घेऊन बसला होता. आईला वाटलं, हे नक्की टिल्लूचंच काम! तिने रागाच्या भरात टिल्लूला खूप ओरडलं. टिल्लूचे छोटे डोळे पाण्याने भरून आले. त्याने काहीच केलं नव्हतं, पण दादाच्या चुकीची शिक्षा त्याला मिळाली होती. त्याला दादाचा खूप राग आला, "दादाने असं का केलं?" या विचाराने तो दुखावला गेला.
संध्याकाळी जेव्हा सूर्य मावळतीला झुकला, तेव्हा दादा आनंदाने दप्तर हलवत घरी आला. त्याने नेहमीप्रमाणे हाक मारली, "टिल्लू, बघ आज मधल्या सुट्टीत काय झालं!" पण टिल्लूने साधे मान वर करूनही पाहिले नाही. तो आपल्या कोपऱ्यात बसून चित्रांच्या पुस्तकात डोकं खुपसून बसला होता. दादाने त्याला खाऊ दिला, त्याच्या पाठीवर हात फिरवला, पण टिल्लू एखाद्या दगडी मूर्तीसारखा शांत होता. त्याच्या चेहऱ्यावरची ती ओळखीची ओढ आज गायब होती. दादाला राहवेना, त्याचं मन खट्टू झालं. त्याला समजलं की टिल्लू उगीच असा गप्प बसणारा मुलगा नाही.
दादा धीर करून स्वयंपाकघरात आईकडे गेला. आई चहा करत होती. दादाने विचारलं, "आई, टिल्लू आज माझ्याशी बोलत का नाहीये? तो इतका नाराज का आहे?" आईने कपाळावर आठ्या घालत सांगितलं, "अरे, त्याने आज ती शोभेची बरणी फोडली ना! मी त्याला चांगलंच फैलावर घेतलंय, तेव्हापासून त्याचं हे नाटक चालू आहे." हे ऐकताच दादाच्या पोटात गोळा आला. त्याला आपण सकाळी केलेली चूक आठवली. त्याला जाणवलं की आपल्या भीतीमुळे छोट्या टिल्लूला आईचा ओरडा आणि अपमान सहन
करावा लागला.
दादाला स्वतःची खूप लाज वाटली. त्याने एक क्षणही न घालवता आईला सांगितलं, "आई, टिल्लू निर्दोष आहे. ती बरणी सकाळी माझ्याकडून चुकून फुटली होती. मी घाबरलो होतो म्हणून तुला सांगितलं नाही. टिल्लूला काहीच माहित नाही, त्याला प्लीज ओरडू नकोस." आई क्षणभर शांत झाली, तिलाही आपल्या घाईतल्या निर्णयाचा पश्चात्ताप झाला. दादा धावत टिल्लूकडे गेला. टिल्लू अजूनही अबोल होता. दादाने त्याचे दोन्ही कान पकडले आणि त्याच्या डोळ्यांत बघून म्हणाला, "सॉरी टिल्लू, माझी चूक झाली. तुझ्यामुळे मला समजलं की खरं बोलणं किती महत्त्वाचं असतं. आता बोलणार ना माझ्याशी?"
दादाचा तो प्रांजळ चेहरा बघून टिल्लूचा सगळा बांध फुटला. त्याने रडतच दादाला घट्ट मिठी मारली. आईने त्या दोघांना जवळ घेतलं. घरामध्ये पुन्हा एकदा तोच गोड संवाद सुरू झाला. टिल्लू आता दादाला सांगत होता की ओरडा मिळाल्यावर त्याला कसं वाटलं, आणि दादा शांतपणे त्याचं म्हणणं ऐकून घेत त्याला कुरवाळत होता. संध्याकाळच्या चहाच्या वासासोबत त्या घरात पुन्हा एकदा भावाभावांच्या प्रेमाचा सुगंध दरवळू लागला.
- स्नेहा सुतार
