बार्देशमध्ये जन्मदरात सर्वाधिक तफावत : नवजात बालकांच्या लिंग गुणोत्तरात सकारात्मक वाढ
पणजी : गेल्या तीन वर्षांत गोव्यात ५२ हजारांहून अधिक बालकांच्या जन्माची नोंद झाली असून, नवजात बालकांच्या लिंग गुणोत्तरात सकारात्मक वाढ दिसून आली आहे. १ जानेवारी २०२३ ते ३१ जानेवारी २०२६ या कालावधीत एकूण ५२,६४४ बालकांच्या जन्माची नोंदणी झाली असून, यामध्ये २६,९१९ मुले आणि २५,७२५ मुलींचा समावेश आहे. विशेष म्हणजे, राज्यातील डिचोली, केपे आणि काणकोण या तीन तालुक्यांमध्ये मुलांच्या तुलनेत मुलींच्या जन्माचे प्रमाण अधिक नोंदवले गेले आहे.
तालुकानिहाय आकडेवारीनुसार, डिचोलीमध्ये ६०५ मुले आणि ६०९ मुली, केपेमध्ये ५२३ मुले आणि ५२९ मुली, तर काणकोणमध्ये ४१ मुले आणि ४५ मुलींची नोंद झाली आहे. याउलट बार्देश तालुक्यात मुले आणि मुलींच्या जन्मनोंदणीत सर्वाधिक ४३७ इतका फरक असून, तिथे ५,९४६ मुले आणि ५,५०९ मुलींची नोंद झाली आहे. तिसवाडी तालुक्यात ४२४, सासष्टीमध्ये १७१, तर मुरगाव तालुक्यात ५२ इतकी तफावत राहिली आहे.
| तालुका | मुले | मुली | स्थिती |
|---|---|---|---|
| डिचोली | ६०५ | ६०९ | मुली अधिक |
| केपे | ५२३ | ५२९ | मुली अधिक |
| फोंडा | २,७६६ | २,६७० | मुले अधिक |
| बार्देश | ५,९४६ | ५,५०९ | मुले अधिक |
मृत्यू नोंदणीचा विचार करता, याच काळात राज्यात एकूण ४७,५६८ जणांच्या मृत्यूंची नोंद झाली आहे, ज्यामध्ये २७,६५६ पुरुष आणि १९,९१२ महिला होत्या. तिसवाडी तालुक्यात सर्वाधिक १८,२४६ मृत्यूंची नोंदणी झाली असून, यात ११,५०९ पुरुष आणि ६,७३७ महिलांचा समावेश आहे. नोंदणी प्रक्रिया सुलभ करण्यासाठी राज्यभरात २०६ केंद्रे कार्यान्वित करण्यात आली असून सर्व रुग्णालयांना २१ दिवसांच्या आत जन्म-मृत्यूची माहिती देणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.
| वर्ष | मुलींचे प्रमाण |
|---|---|
| २०१५ | ९३६ |
| २०२५ | ९७७ |
राज्यातील या सुधारलेल्या लिंग गुणोत्तरामुळे गोव्याने सामाजिक समतोलाच्या दिशेने एक महत्त्वाचे पाऊल उचलले आहे. जन्म-मृत्यू नोंदणी केंद्रे आता ग्रामपंचायतींपासून महानगरपालिकांपर्यंत आणि सरकारी इस्पितळांमध्ये उपलब्ध असल्याने ही प्रक्रिया अधिक गतिमान झाली आहे.
