काही व्यक्तींचा जीवनप्रवास हा केवळ करिअरमधील बदलांनी मोजला जात नाही, तर त्या प्रवासात जपलेल्या मूल्यांनी त्यांची खरी ओळख घडते. लेफ्टनंट कमांडर ख्रिस्तोफर फर्नांडिस यांचा प्रवास हा अशाच ध्येय, शिस्त, नेतृत्व आणि राष्ट्रसेवेच्या मूल्यांचा प्रेरणादायी आदर्श आहे.
गोव्यातील सासष्टी तालुक्यातील असोळणा या सागरी परंपरा लाभलेल्या गावात खलाशी कुटुंबात त्यांचा जन्म झाला. समुद्राशी त्यांचे नाते जन्मापासूनच होते; मात्र त्यांनी आपल्या कुटुंबातील इतरांपेक्षा वेगळी वाट निवडली. भारतीय सशस्त्र दलात अधिकारी म्हणून देशसेवा करण्याचे स्वप्न त्यांनी उराशी बाळगले आणि २०११ मध्ये भारतीय नौदलात अधिकारी म्हणून नियुक्त होणारे आपल्या कुटुंबातील पहिले सदस्य ठरले.
मडगाव येथील मनोविकास विद्यालयात त्यांनी प्राथमिक शिक्षण घेतले. या शाळेने त्यांच्यामध्ये नेतृत्वगुण, संघभावना, शिस्त आणि विश्लेषणात्मक विचारसरणीची भक्कम पायाभरणी केली. त्यानंतर दामोदर उच्च माध्यमिक विद्यालय, मडगाव येथे शिक्षण घेत असताना प्रा. बळीकर आणि प्रा. बाबाजी यांच्या मार्गदर्शनाखाली त्यांनी स्पर्धा परीक्षांची तयारी केली. याच काळात राष्ट्रीय छात्र सेना (NCC – Navy Wing) मध्ये सहभाग घेतल्यामुळे भारतीय सशस्त्र दलाविषयीची त्यांची आवड अधिक दृढ झाली.
भारतीय नौदल अकादमी, एझिमाला येथील कठोर प्रशिक्षणाने एका सामान्य तरुणाचे रूपांतर शिस्तप्रिय, सक्षम आणि आत्मविश्वासू नौदल अधिकाऱ्यात केले. पासिंग आऊट परेडमध्ये सब-लेफ्टनंटचे खांद्यावरील बिल्ले धारण करताना त्यांचे आई-वडील नाझरेथ आणि डोरोथी यांचा अभिमान गगनात मावेनासा झाला होता.
ख्रिस्तोफर म्हणतात, "माझ्या प्रवासातून जर एका तरी गोमंतकीय युवकाला भारतीय सशस्त्र दलात दाखल होण्याची प्रेरणा मिळाली, तर माझे आयुष्य सार्थकी लागेल. या प्रवासात अनेक आव्हाने असतात; पण हीच आव्हाने आयुष्यभरासाठी व्यक्तिमत्त्व घडवतात."
२०११ ते २०२१ या दशकभराच्या सेवाकाळात लेफ्टनंट कमांडर ख्रिस्तोफर फर्नांडिस यांनी भारतीय नौदलाच्या अग्रभागी असलेल्या युद्धनौकांवर जबाबदारी सांभाळली. त्यानंतर त्यांनी तरुण नौदल अधिकाऱ्यांना प्रशिक्षित करण्याचे महत्त्वपूर्ण कार्यही केले. या काळात शिस्त, धैर्य, प्रामाणिकपणा, संघभावना, नेतृत्व, जबाबदारी आणि संकटसमयी शांतपणे निर्णय घेण्याची क्षमता त्यांच्यामध्ये अधिक दृढ झाली.
२०२१ मध्ये नौदलातील यशस्वी कारकीर्द पूर्ण करून त्यांनी 'Amazon Veterans Leadership Program' द्वारे कॉर्पोरेट क्षेत्रात प्रवेश केला. भारतीय नौदलात जोपासलेली कार्यसंस्कृती, नेतृत्वगुण, वेळेचे नियोजन, कठीण परिस्थितीत निर्णय घेण्याची क्षमता आणि सातत्याने शिकण्याची वृत्ती यांच्या बळावर त्यांनी अॅमेझॉनच्या वेगवान कार्यसंस्कृतीत स्वतःचे वेगळे स्थान निर्माण केले. जुलै २०२६ मध्ये त्यांनी अॅमेझॉनमधील पाच वर्षांचा यशस्वी टप्पा पूर्ण केला.
भारतीय नौदलातील 'Officer Like Qualities (OLQs)' प्रमाणेच अॅमेझॉनच्या नेतृत्व तत्त्वज्ञानाने त्यांना आकर्षित केले. आज ते जगभरातील माजी सैनिकांच्या 'Amazon Warriors' समुदायाचा तसेच 'Amazon India Warriors' या समूहाचा सक्रिय भाग आहेत.
लेफ्टनंट कमांडर ख्रिस्तोफर फर्नांडिस यांचा प्रवास हे सिद्ध करतो की, लष्करी सेवेत विकसित झालेले नेतृत्व, उत्तरदायित्व, धोरणात्मक विचार, प्रभावी संवादकौशल्य आणि उत्कृष्टतेची बांधिलकी ही कोणत्याही क्षेत्रात यशस्वी होण्यासाठी अत्यंत मोलाची ठरतात.
या संपूर्ण प्रवासात त्यांच्या पत्नी डॉ. केली यांनी त्यांना खंबीर साथ दिली. दीर्घ सागरी मोहिमा, परदेशातील नियुक्त्या आणि कुटुंबापासून दूर राहण्याच्या काळात त्यांनी कुटुंबाची जबाबदारी समर्थपणे सांभाळली. नौदल अधिकाऱ्यांच्या पत्नीप्रमाणेच त्यांनीही कुटुंबाचा आधारस्तंभ म्हणून महत्त्वाची भूमिका बजावली.
लेफ्टनंट कमांडर ख्रिस्तोफर फर्नांडिस यांची यशोगाथा आजच्या युवक-युवतींसाठी प्रेरणादायी आहे. देशसेवेची इच्छा बाळगणाऱ्या तरुणांसाठी तसेच लष्करी सेवेनंतरच्या आयुष्याविषयी विचार करणाऱ्यांसाठी त्यांचा प्रवास मार्गदर्शक ठरतो. गणवेश कधीतरी उतरवावा लागतो; परंतु त्यातून मिळालेली मूल्ये, शिस्त, चारित्र्य आणि नेतृत्वाची शिकवण आयुष्यभर सोबत राहते.
जॉन आगियार, + ९१ ९८२२१५९७०५