मुंबई :आशियाई क्रिकेट परिषदेतर्फे आयोजित करण्यात येणाऱ्या रायझिंग स्टार्स आशिया चषक २०२६ या एकदिवसीय क्रिकेट स्पर्धेसाठी भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाने १५ सदस्यांच्या भारत ‘अ’ संघाची घोषणा केली.
१९ ते २९ नोव्हेंबर दरम्यान कतारची राजधानी दोहा येथे पार पडणाऱ्या या स्पर्धेत भारताच्या युवा आणि आंतरराष्ट्रीय अनुभव असलेल्या खेळाडूंचा भरणा असलेला मजबूत संघ मैदानात उतरणार आहे.भारतीय टी-२० संघाचा उपकर्णधार आणि अष्टपैलू खेळाडू तिलक वर्मा याच्याकडे भारत ‘अ’ संघाचे कर्णधारपद सोपवण्यात आले आहे, तर मध्य प्रदेशचा अनुभवी फलंदाज आणि आयपीएलमध्ये रॉयल चॅलेंजर्स बेंगलोरचा कर्णधार रजत पाटीदार उपकर्णधार म्हणून जबाबदारी सांभाळेल. या संघात १५ वर्षीय युवा फलंदाज वैभव सूर्यवंशी, आक्रमक फलंदाज रिंकू सिंग, वेगवान गोलंदाज हर्षित राणा आणि स्फोटक फलंदाज अभिषेक शर्मा यांच्या समावेशामुळे भारतीय संघाची ताकद दुप्पट झाली आहे.
भारतीय संघाचे नेतृत्व सांभाळणाऱ्या २४ वर्षीय तिलक वर्माकडे आंतरराष्ट्रीय आणि देशांतर्गत क्रिकेटचा मोठा अनुभव आहे. यापूर्वी जून महिन्यात त्याच्याच नेतृत्वाखाली भारत ‘अ’ संघाने त्रिकोणी मालिका जिंकली होती. याशिवाय रणजी करंडकात हैदराबादच्या संघाचे नेतृत्व करताना त्याने २०२४ मध्ये संघाला प्लेट डिव्हिजनचे विजेतेपद मिळवून दिले होते. आयपीएलमध्ये मुंबई इंडियन्सकडून खेळताना त्याने सातत्याने उत्कृष्ट कामगिरी केली आहे. विशेष म्हणजे २०२५ च्या आशिया चषक स्पर्धेच्या अंतिम सामन्यात पाकिस्तानविरुद्ध नाबाद ६९ धावांची ऐतिहासिक खेळी साकारून त्याने भारताला विजेतेपद मिळवून देण्यात मुख्य भूमिका बजावली होती.
दुसऱ्या बाजूला उपकर्णधारपदी निवड झालेला रजत पाटीदार उत्कृष्ट फॉर्ममध्ये आहे. त्याच्या नेतृत्वाखाली रॉयल चॅलेंजर्स बेंगलोरने २०२५ आणि २०२६ अशा सलग दोन वर्षी आयपीएलचे विजेतेपद पटकावण्याचा पराक्रम केला. आयपीएल २०२६ च्या मोसमात पाटीदारने तब्बल ५०१ धावा फटकावल्या होत्या. देशांतर्गत क्रिकेटमध्ये मध्य प्रदेश आणि सेंट्रल झोनचे नेतृत्व करण्याचा मोठा अनुभव त्याच्या पाठीशी आहे.
या संपूर्ण संघात सर्वात जास्त लक्ष १५ वर्षीय वैभव सूर्यवंशी याच्यावर केंद्रित झाले आहे. वयाच्या अवघ्या १२ व्या वर्षी रणजी पदार्पण करणाऱ्या वैभवने गेल्या काही वर्षांत अनेक विक्रम आपल्या नावावर केले आहेत.
राजस्थान रॉयल्सने संघात समाविष्ट केलेल्या वैभवने वयाच्या १४ व्या वर्षी गुजरात टायटन्सविरुद्ध अवघ्या ३८ चेंडूंत १०१ धावांची स्फोटक खेळी करत आयपीएल इतिहासातील सर्वात युवा शतकवीर होण्याचा मान मिळवला. २०२६ च्या आयपीएल मोसमात १६ सामन्यांमध्ये ७७६ धावा आणि ७२ उत्तुंग षटकार ठोकून त्याने सर्वाधिक धावा करणाऱ्या फलंदाजाचा ‘ऑरेंज कॅप’ पुरस्कार पटकावला.अंडर-१९ विश्वचषक अंतिम सामन्यातील तडाखा: त्याच वर्षी पार पडलेल्या १९ वर्षांखालील विश्वचषकाच्या अंतिम सामन्यात वैभवने ८० चेंडूंत १७५ धावांची ऐतिहासिक खेळी साकारली होती.
गेल्या वर्षी पार पडलेल्या या स्पर्धेत वैभव हा दुसऱ्या क्रमांकाचा सर्वाधिक धावा करणारा फलंदाज होता. त्याने ४ सामन्यांत ५९.७५ ची सरासरी आणि २४३.८७ च्या स्ट्राईक रेटने २३९ धावा केल्या होत्या, ज्यामध्ये १ शतक आणि २२ षटकारांचा समावेश होता. त्याची सर्वोत्तम वैयक्तिक धावसंख्या १४४ होती.
काही काळापासून दुखापत व विश्रांतीमुळे संघाबाहेर असलेल्या स्टार खेळाडूंचे या स्पर्धेच्या निमित्ताने पुनरागमन झाले आहे.आक्रमक डाव्या हाताचा फलंदाज रिंकू सिंग अफगाणिस्तान, वेस्ट इंडिज आणि न्यूझीलंड दौऱ्याला मुकला होता. तो जुलै महिन्यात झिम्बाब्वेविरुद्धच्या टी-२० मालिकेत शेवटचा भारताकडून खेळला होता. आता भारत ‘अ’ संघात पुनरागमन करत तो आपली मॅच-फिनिशरची भूमिका बजावण्यासाठी सज्ज झाला आहे.दुसऱ्या बाजूला, इंग्लंडविरुद्धच्या टी-२० मालिकेदरम्यान उजव्या हाताच्या दुखापतीमुळे संघाबाहेर झालेला वेगवान गोलंदाज हर्षित राणा पूर्णपणे तंदुरुस्त होऊन संघात परतला आहे. त्याच्या पुनरागमनामुळे भारतीय गोलंदाजी अधिक आक्रमक झाली आहे.
याशिवाय, न्यूझीलंडविरुद्धच्या टी-२० मालिकेत खेळलेला आक्रमक सलामीवीर अभिषेक शर्मा आणि प्रिन्स यादव यांचाही संघात समावेश करण्यात आला आहे. यष्टिरक्षक म्हणून प्रभसिमरन सिंग आणि कुमार कुशाग्र यांची निवड झाली असून, सूर्यांश शेडगे आणि शाहबाज अहमद अष्टपैलू खेळाडू म्हणून पर्याय उपलब्ध करून देतील.
भारत ‘अ’ संघ
तिलक वर्मा (कर्णधार), रजत पाटीदार (उपकर्णधार), वैभव सूर्यवंशी, अभिषेक शर्मा, रिंकू सिंग, प्रभसिमरन सिंग (यष्टिरक्षक), कुमार कुशाग्र (यष्टिरक्षक), सूर्यांश शेडगे, शाहबाज अहमद, हर्षित राणा, प्रिन्स यादव, यश दयाल, रसिख सलाम, सुयश शर्मा, मानव सुतार.
स्पर्धेचे स्वरूप आणि गट रचना
‘रायझिंग स्टार्स आशिया चषक’ ही आशियाई क्रिकेट परिषदेतर्फे आयोजित केली जाणारी स्पर्धा आहे, ज्याला पूर्वी ‘इमर्जिंग टीम्स आशिया कप’ म्हणून ओळखले जात होते. आशियातील नव्या आणि युवा प्रतिभांना आंतरराष्ट्रीय स्तरावर खेळण्याचा अनुभव मिळावा, हा या स्पर्धेचा मुख्य उद्देश आहे. भारत, पाकिस्तान, श्रीलंका, बांगलादेश आणि अफगाणिस्तान या कसोटी खेळणाऱ्या देशांचे ‘अ’ संघ या स्पर्धेत सहभागी होतात. यंदा ही स्पर्धा ५० षटकांच्या (एकदिवसीय) फॉरमॅटमध्ये खेळवली जाणार आहे. गेल्या वर्षी ही स्पर्धा टी-२० फॉरमॅटमध्ये झाली होती. या स्पर्धेत एकूण ८ संघ सहभागी होत असून त्यांची प्रत्येकी ४ याप्रमाणे दोन गटांत विभागणी करण्यात आली आहे.
भारत विरुद्ध पाकिस्तान महामुकाबला २२ नोव्हेंबरला
भारत ‘अ’ संघ आपल्या मोहिमेची सुरुवात २० नोव्हेंबर रोजी नेपाळविरुद्ध होणाऱ्या सामन्याने करेल.त्यानंतर संपूर्ण क्रिकेट जगताचे लक्ष लागलेला भारत ‘अ’ विरुद्ध पाकिस्तान ‘अ’ हा हाय-व्होल्टेज सामना २२ नोव्हेंबर रोजी दोहा येथील वेस्ट एंड पार्क आंतरराष्ट्रीय स्टेडियमवर खेळवला जाईल.या स्पर्धेचा अंतिम सामना २९ नोव्हेंबर रोजी पार पडेल. गेल्या वर्षी भारत ‘अ’ संघाला उपांत्य फेरीत बांगलादेश ‘अ’ संघाकडून पराभव स्वीकारावा लागला होता आणि पाकिस्तान ‘अ’ संघाने स्पर्धेचे विजेतेपद पटकावले होते. शिवाय, साखळी फेरीतही भारताला पाकिस्तानकडून पराभवाचा सामना करावा लागला होता. त्यामुळे यंदा टिळक वर्माच्या नेतृत्वाखालील भारतीय संघ पाकिस्तानला नमवून गेल्या पराभवाचा वचपा काढण्यासाठी आणि विजेतेपद पटकावण्यासाठी मैदानात उतरेल.