न्यायालयाने ९ पोलिसांना ठोठावली फाशीची शिक्षा; पाच वर्षांनंतर पिता-पुत्राला मिळाला न्याय

चेन्नई : तामिळनाडूतील बहुचर्चित आणि संपूर्ण देशाला हादरवून सोडणाऱ्या सथानकुलम कोठडी मृत्यू (Custodial Death) प्रकरणात तब्बल पाच वर्षांनंतर मद्रास उच्च न्यायालयाने ऐतिहासिक निकाल दिला आहे. ५८ वर्षीय जयराज आणि ३१ वर्षीय बेनिक्स या पिता-पुत्राचा पोलीस कोठडीत अमानुष छळ करून खून केल्याप्रकरणी ९ दोषी पोलीस कर्मचाऱ्यांना न्यायालयाने फाशीची शिक्षा सुनावली आहे. हा निकाल केवळ एका गुन्ह्याचा न्यायनिवाडा नसून, वर्दीच्या आड लपलेल्या क्रूरतेविरुद्ध सत्याचा विजय मानला जात आहे. विशेष म्हणजे, आपल्याच सहकाऱ्यांविरुद्ध उभी राहून सत्याची बाजू मांडणाऱ्या हेड कॉन्स्टेबल रेवती यांच्या अदम्य धैर्यामुळेच हा निकाल लागणे शक्य झाले आहे.

ही काळजाचा थरकाप उडवणारी घटना जून २०२० मधील आहे, जेव्हा संपूर्ण जग कोरोना महामारीच्या टाळेबंदीत अडकले होते. केवळ दुकानाची वेळ पाळली नाही, या किरकोळ कारणावरून सथानकुलम पोलिसांनी जयराज आणि बेनिक्स यांना ताब्यात घेतले होते. मात्र, पोलीस ठाण्याच्या भिंतींआड त्या रात्री जे घडले, ते माणुसकीला काळीमा फासणारे होते. रात्रभर चाललेला अमानवी छळ, अंगावर काटा आणणारी मारहाण आणि त्यानंतर झालेला या पिता-पुत्राचा मृत्यू हा कायदेशीर प्रक्रियेचा खून असल्याची भावना जनमानसात उमटली होती. या घटनेचे तीव्र पडसाद संपूर्ण देशात उमटले होते आणि पोलीस दलातील क्रूरतेवर मोठी टीका झाली होती.

या प्रकरणाचा सर्वात महत्त्वाचा आणि प्रेरणादायी पैलू म्हणजे हेड कॉन्स्टेबल रेवती यांनी दाखवलेले अजोड साहस. ज्यावेळी संपूर्ण पोलीस ठाणे पुरावे नष्ट करण्यात आणि सत्य दाबण्यात गुंतले होते, तेव्हा रेवती यांनी आपल्याच विभागातील सहकाऱ्यांविरुद्ध साक्ष देण्याचा धाडसी निर्णय घेतला. आपल्याला दोन लहान मुली आहेत, नोकरीचे काय होईल, अशा भीतीपेक्षा सत्याचा विजय होणे त्यांच्यासाठी महत्त्वाचे होते. त्यांनी दंडाधिकाऱ्यांसमोर दिलेली निर्भीड साक्ष हाच या खटल्याचा मुख्य 'टर्निंग पॉइंट' ठरला. रक्ताने माखलेल्या लाठ्या आणि त्या रात्री झालेला छळाचा थरार त्यांनी न्यायालयासमोर मांडल्यामुळे सीबीआयला ठोस पुरावे गोळा करता आले.

न्यायालयाने दिलेल्या या कडक निकालाने हे सिद्ध केले आहे की, जेव्हा रक्षकच भक्षक बनतो, तेव्हा कायदा त्याला सोडत नाही. वर्दीचा आधार घेऊन कोणीही कायद्यापेक्षा मोठा होऊ शकत नाही, हाच इशारा या निकालाने दिला आहे. मद्रास उच्च न्यायालयाची ही भूमिका पोलीस दलातील 'काळ्या मेंढ्यांसाठी' चपराक ठरली आहे. सथानकुलमच्या या निकालाने पीडित कुटुंबाला न्याय तर मिळालाच, पण हेड कॉन्स्टेबल रेवती यांच्यासारख्या प्रामाणिक अधिकाऱ्यांमुळे सर्वसामान्यांचा कायद्यावरील विश्वास पुन्हा एकदा दृढ झाला आहे. पोलीस कोठडीतील हिंसाचार खपवून घेतला जाणार नाही, हा संदेश या ५९० शब्दांच्या मांडणीतून स्पष्ट होतो.