वॉशिंग्टन : अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी एका महत्त्वपूर्ण आणि ऐतिहासिक कार्यकारी आदेशावर स्वाक्षरी करत तंत्रज्ञानाच्या विश्वात एका नव्या पर्वाची अधिकृत घोषणा केली आहे. या आदेशानुसार, अमेरिकन मध्यवर्ती सरकारच्या (फेडरल गव्हर्नमेंट) संपूर्ण कामकाजात इथून पुढे 'आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स' (एआय) या पारंपरिक शब्दाऐवजी 'सुपर इंटेलिजन्स' (एसआय) ही नवीन संज्ञा वापरणे बंधनकारक करण्यात आले आहे. "इनागुरेटिंग द इरा ऑफ सुपर इंटेलिजन्स" (Inaugurating the Era of Super Intelligence) या मथळ्याखाली हा आदेश जारी करण्यात आला असून, अमेरिकेतील सर्व सरकारी विभाग, केंद्रीय एजन्सी, सार्वजनिक पत्रव्यवहार, अधिकृत संकेतस्थळे आणि धोरणात्मक दस्तऐवजांमध्ये आता 'एआय' ऐवजी 'सुपर इंटेलिजन्स' किंवा 'एसआय' असाच उल्लेख केला जाणार आहे.
बदलामागील तांत्रिक आणि व्यावहारिक कारणे
तंत्रज्ञानाचा ज्या वेगाने विकास होत आहे आणि ते ज्या प्रकारे मानवी बुद्धिमत्तेच्या कक्षा ओलांडून पुढे जात आहे, ते पाहता जुनी 'आर्टिफिशियल' ही संज्ञा अपुरी आणि दिशाभूल करणारी ठरत असल्याचे प्रशासनाचे म्हणणे आहे. ट्रम्प यांनी या निर्णयाचे समर्थन करताना स्पष्ट केले की, 'आर्टिफिशियल' (कृत्रिम) या शब्दामुळे हे तंत्रज्ञान केवळ काल्पनिक किंवा बनावट असल्याचा भास होतो. मात्र, प्रत्यक्षात हे तंत्रज्ञान मानवी क्षमतेला न भूतो न भविष्यति अशी नवी दिशा देणारे आणि अफाट क्षमता असणारे आहे. त्यामुळे या अथांग क्षमतेला आणि भविष्यातील शक्यतांना योग्य न्याय देण्यासाठी त्याला 'सुपर इंटेलिजन्स' संबोधणे अधिक व्यावहारिक आणि योग्य ठरेल, असा दावा त्यांनी केला आहे.
व्हाईट हाऊस करारावर जागतिक टेक दिग्गजांच्या स्वाक्षऱ्या
हा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेण्यापूर्वी डोनाल्ड ट्रम्प यांनी व्हाईट हाऊस येथे जगभरातील अग्रगण्य तंत्रज्ञान कंपन्यांच्या मुख्य कार्यकारी अधिकाऱ्यांसोबत (सीईओ) एक उच्चस्तरीय बैठक घेतली. या बैठकीत झालेल्या ऐतिहासिक व्हाईट हाऊस करारावर गुगलचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी सुंदर पिचाई, मेटाचे प्रमुख मार्क झुकरबर्ग, स्पेसएक्स व टेस्लाचे संस्थापक एलॉन मस्क, एनव्हिडियाचे जेन्सन हुआंग, अँथ्रॉपिकचे डारिओ अमॉडेई आणि ओपनएआयचे सह-संस्थापक ग्रेग ब्रॉकमन यांसारख्या अव्वल तंत्रज्ञान क्षेत्रातील दिग्गजांनी स्वाक्षऱ्या केल्या आहेत. या सर्व कंपन्यांनी अमेरिकन सरकारच्या या नव्या धोरणाला आणि संज्ञेला आपला पाठिंबा दर्शवला आहे.
जागतिक तंत्रज्ञान क्षेत्रावर होणारा संभाव्य परिणाम
अमेरिकेसारख्या महासत्तेने सरकारी पातळीवर 'सुपर इंटेलिजन्स' या संज्ञेचा अधिकृत स्वीकार केल्यामुळे जागतिक तंत्रज्ञान क्षेत्रात आणि धोरणात्मक चर्चांमध्ये मोठे बदल घडण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. ट्रम्प प्रशासनाच्या या निर्णयामुळे केवळ भाषिक बदल झाला नसून, आगामी काळात 'एसआय' तंत्रज्ञानाच्या संशोधन, विकास, नियमन आणि सुरक्षेच्या संदर्भात नवीन कायदेशीर चौकट उभी राहण्याचे संकेत मिळत आहेत. येणाऱ्या दिवसांत इतर देश आणि आंतरराष्ट्रीय संस्थाही या नव्या संज्ञेचा स्वीकार करतात का, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे.